20-07-2021 Drone filmt ooievaarsstation

De jonge zwarte zwanen hebben rust nodig en daarom zijn de hekken van het ooievaarsstation tijdelijk gesloten. De ooievaars zijn daardoor alleen van een afstandje te zien. Maar dankzij Marc van Amerongen zijn de ooievaars nu vanuit een uniek perspectief te bekijken: vanuit de lucht! Met een drone filmde hij de nesten van de ooievaars, wat verrassende plaatjes opleverde. Bekijk het hieronder!

Zoals op het filmpje te zien, hadden de ooievaars geen enkele last van de aanwezigheid van de drone. Misschien dachten ze wel dat het gewoon een ooievaar was! Naast dit leuke filmpje maakte Marc de nodige foto’s. De schitterende foto hieronder laat mooi zien welk uitzicht de ooievaars zélf hebben.

Uitzicht over het ooievaarsstation.
Uitzicht over het ooievaarsstation.

Een andere foto legde twee jonge ooievaars op hun nest vast. Let eens op de kleur van hun snavel! Dit is het kenmerk waarmee jongvolwassen ooievaars kunnen worden onderscheiden van hun ouders. Ook de strak gemaaide banen van het grasveld zijn een vermelding waard ;-).

Jonge ooievaars op het nest.

Tot onze verrassing was op een andere foto (van het nieuwste nest) heel goed te zien dat ooievaars braakballen produceren! We hebben met een kleurtje aangegeven waar ze in het nest liggen. Zo nu en dan wordt er trouwens schoonmaak gehouden, en gooien de ooievaars braakballen uit het nest. 

Braakballen in een nest.

De braakballen leveren een hoop interessante informatie op: het hele dieet van de ooievaars is erin terug te vinden. Recent plozen wij een berg braakballen uit. Binnenkort een artikel over het voedsel van de ooievaars volgens hun braakballen!

28-04-2021 Eierentelling

Ei ei ei en we zijn zo blij, want we hebben weer veel eieren geteld in de ooievaarsnesten! Gewapend met een flinke ladder voerde Martijn Beukers vandaag de jaarlijkse inspectie uit. De broedende ooievaars laten dat gewillig toe; tijdens het tellen wachten ze geduldig op een dak in de buurt. Na de nodige klimpartijen telde Martijn 25 eieren op 7 paalnesten. Gemiddeld 3 à 4 eieren per ooievaarskoppel dus. 

Eén van de nesten. Op de voorgrond zijn enkele braakballen te zien. Foto: Martijn Beukers

Drie van de eieren waren kapot en één had een scheur. De reden: er waren al drie kuikens uitgekomen en eentje was zich net op dat moment uit zijn ei aan het bevrijden! Hoewel het er vanaf de grond nog kalmpjes uitziet, zitten de eerste kuikens dus al in hun zachte nest. 

De eerste ooievaarskuikens. Foto: Martijn Beukers

Ook gespot in het ooievaarsdorp: dit bijzondere object!

Nee, het is geen beschilderd ei (Pasen is alweer voorbij), maar een kunstig beschilderde kei die het hele land door zwerft. Een zwerfkei dus 😉 Hij maakt deel uit van het project Kei026 (https://kei026.wordpress.com). Hobbyisten beschilderen stenen met kleurige tafereeltjes en leggen ze op een mooi plekje neer. Anderen vinden ze en houden ze of nemen ze weer mee naar een volgende plaats. En nu is er ook één in Zegveld terecht gekomen!

Ook zin om mee te doen met dit leuke initiatief? Kijk op https://nl-nl.facebook.com/groups/334394404323765/ of op de eerder genoemde website. Veel schilderplezier!

19-04-2021 Spoor van Hoop

Van zaterdag 17 april tot en met zondag 16 mei loopt er een Spoor van Hoop dwars door Woerden en Zegveld. Bij 12 haltes (10 in Woerden, 2 in Zegveld) vertellen verschillende maatschappelijke initiatieven hun verhaal over hoop. Elke halte heeft een QR-code die gelinkt is aan een korte video. Ook het ooievaarsstation doet mee!

De QR-code bij het ooievaarsstation

De route kan overal worden begonnen, de haltes zijn door elkaar te bezoeken en over meerdere dagen te verspreiden. Dit Spoor van Hoop kan wandelend, fietsend, skatend, of met de auto of scootmobiel worden afgelegd. Onderweg heb je alleen een telefoon/iPad met mobiel internet nodig (er gelden vanzelfsprekend de huidige corona-maatregelen).

Martijn Beukers over hoop

Ook de route lopen/fietsen/skaten/rijden? Meld je aan op de website www.spoorvanhoop.nl. Je ontvangt dan een instructievideo en alle adressen van het Spoor van Hoop.  Bij alle haltes ontvang je een woord en met de woorden van alle haltes kun je een zin maken. De oplossing kun je tot en met maandag 17 mei insturen op www.spoorvanhoop.nl en daarmee ding je mee naar één van de hoopvolle prijsjes. Hopelijk doet u/jij ook mee!

  • Datum: van zaterdag 17 april tot met zondag 16 mei (oplossing insturen kan t/m 17 mei)
  • Locatie: 12 maatschappelijke haltes verspreid door Woerden en Zegveld
  • Organisatie: Missionaire Commissie van de Gereformeerde Kerk Woerden-Zegveld
  • Meer info: www.spoorvanhoop.nl

22-03-2021 Oost west, paalnest best

De lente is begonnen en veel vogels vliegen af en aan om takjes te verzamelen voor een kunstig nest. Ooievaars kunnen hun nest maken in een boom, op een dak of op een schoorsteen, maar het liefst gaan ze op een door mensen gemaakt paalnest zitten! Als ooievaarsstation weten we precies hoe je een gerieflijke broedplaats in elkaar zet.

Stap één is het neerzetten van een paal met een rond houten platform. Daar bovenop komt het eigenlijke nest. Het nest word gevlochten van wilgentenen van maximaal 2 centimeter dik. Als ooievaarsstation hebben we daar een speciale stellage voor.

De stellage om nesten op te vlechten

Deze maand kwam de stellage bijzonder van te pas. Allereerst gebruikten vader en zoon Beukers deze om een weggewaaid ooievaarsnest te vervangen.

Een nieuw nest op de paal; Jan Beukers voor schaal

Verder komt er op het ooievaarsstation een nieuw nest bij. De paalnesten zijn zo in trek, dat we een extra plekje vrij willen maken voor een ooievaarskoppel. Van dichtbij zijn de nesten groter dan je zou denken.

Waar doet dit plaatje u aan denken? Foto: Martijn Beukers

Vandaag werd één van de nesten op de nieuwe nestpaal geplaatst. Het bedje staat gespreid. Nu nog wachten op ooievaars die dit als hun liefdesnestje gaan uitkiezen!

20-03-2021 Feestelijke heropening ooievaarsstation

Vrolijk wapperden op zaterdag 13 maart de vlaggetjes in de stormwind. Na maanden hard werken was het tijd om de hekken weer te openen! Veel kinderen en ouders trotseerden de windvlagen om een kleurplaat op te komen halen voor de kleurwedstrijd.

Kinderen kregen tijdens hun bezoek de kans van hun leven: ze konden plaats nemen in een ooievaarsnest! Vader en zoon Beukers hadden juist die morgen met behulp van een speciale stellage zo’n nest gemaakt. Dit nest moest een omgewaaid nest op de Molenweg vervangen. Geloof me: er passen meerdere kinderen in een ooievaarsnest!

‘s Middags konden de kleurplaten ingeleverd worden voor een zelfgebakken muffin of brownie mét ooievaarsstationlogo.

Meer dan 20 kinderen deden mee. Het was leuk om te zien dat veel kinderen heel precies dezelfde kleuren hadden gebruikt als ooievaars in het echt hebben, knap gedaan! Hoewel alle kleurplaten erg mooi geworden waren, kon er maar één de winnaar zijn. Milou Stoof (3) van de Dorpsstraat had het zo creatief aangepakt dat we haar hebben beloond met de hoofdprijs: een ijsjesbon van de Milandhof. Gefeliciteerd!

Meisje met kleurplaat ooievaars
Milou (3) won de hoofdprijs

Alle tekeningen komen in het gebouw van het ooievaarsstation te hangen. Iedereen bedankt voor jullie bezoek en tot ziens bij het ooievaarsstation!

09-03-2021

Eindelijk is het zover: het ooievaarsstation gaat weer open! Er is hard gewerkt om het terrein weer mooi op te knappen. Dit willen we graag samen met jullie een beetje vieren. Op 13 maart mag ieder kind t/m 12 jaar ‘s morgens een kleurplaat komen halen op het ooievaarsstation. Maak er een mooi kunstwerk van en lever de kleurplaat ’s middags in bij één van de adressen op de achterkant van de kleurplaat. Je krijgt dan een gratis brownie of muffin en je maakt kans op de hoofdprijs: een ijsjesbon van de Milandhof. Doe jij ook mee? 

08-03-2021

Het hek om het terrein is klaar! Om het opgehoogde terrein weer in een groene oase te veranderen, is de volgende stap het inzaaien van gras. Eén vrijwilliger speurde de grond af op stenen. Zodra die eruit waren gehaald, werd de aarde in keurige banen gefreesd:

Vrijwilliger freest grond
Foto: Marcel vd Werff

De zwarte zwanen (en buurtbewoners) keken nieuwsgierig toe!

15-02-2021

Winter in het ooievaarsdorp

Nu de witte wereld weer verandert in bruine blubber, is het tijd om nog even na te genieten van alle moois afgelopen week! De bewoners van het ooievaarsstation willen u graag zien hoe zij de kou en de sneeuw hebben ervaren.

Zo werden de ooievaars voor het eerst sinds jaren weer bijgevoerd. In de besneeuwde omgeving was zo weinig eten meer te vinden, dat ze terugkwamen naar hun paalnesten in de hoop op een lekker hapje:

Ooievaars op nest
Foto: Thomas van Dam (@natuurfotos_van_dam)

Foto’s: Daniël van Draanen

Verder trotseerden de zwarte zwanen de kou om hun vier pas gelegde eieren warm te houden. Vrijwilligers voorzagen hen van extra stro, zodat ze toch nog een beetje comfort hadden in de kou:

Zwarte zwaan broedt in de sneeuw
Foto: Cor van Amerongen

 

Zwarte zwaan broedt in de sneeuw
Foto: Thomas van Dam (@natuurfotos_van_dam)

En de nieuwe bewoners van het ooievaarsstation waren nog maar net gewend, of hun verblijf kreeg een wit tapijt:

Coscorobazwanen in de sneeuw

Coscorobazwanen in de sneeuw
Foto’s: Thomas van Dam (@natuurfotos_van_dam)

Binnenkort stellen we deze mooie dieren verder aan u voor.

Voorlopig is het weer even gedaan met de ijspret…

Meerkoet op het ijs
Foto: Thomas van Dam (@natuurfotos_van_dam)

En nu… tijd voor de lente!

09-02-2021

STORK wintertelling

Vorige maand (16-17 januari) vond de jaarlijkse wintertelling van ooievaars plaats. Stichting STORK onderzoekt hiermee welke ooievaars in Nederland overwinteren en waar ze zich ophouden. Ook de overwinterende Zegveldse ooievaars werden gespot! In de februari-nieuwsbrief van STORK wordt verslag gedaan van deze telling. Graag delen we een leuk artikel uit deze nieuwsbrief met u (overgenomen met toestemming van STORK):

Een bijzonder paar

De oudste twee ooievaars die tijdens deze wintertelling werden gemeld, zijn beide geboren in 1985. De man met ring 466 en het vrouwtje met ring 498 werden geboren in 1985 bij ooievaarsbuitenstation De Lokkerij in De Wijk. Als er meer dan twee of drie eieren in het nest lagen, dan gingen alleen die extra eieren in de broedmachine. Had een paar twee eieren, dan ging er van dat paar niets in de broedmachine. Deze twee zijn allebei hun leven begonnen in de broedmachine en vervolgens met de hand grootgebracht. Zodra ze groot genoeg waren om zelf te eten, zijn ze in de buitenkooi geplaatst. In 1987 vertoonden deze twee vogels paargedrag, maar er kwamen nog geen eieren. 

In het voorjaar van 1988 werden ze vrijgelaten, in de hoop, dat ze samen een nest gingen bezetten. En ja, ze gingen een daknest bij De Lokkerij bewonen en brachten direct 5 jongen groot. Ze bewonen nu nog steeds hetzelfde paalnest, waar de laatste jaren nog wel eieren worden gelegd, maar geen jongen meer uitkomen.
Van dit paar zijn in totaal 51 gezonde jongen uitgevlogen. Dit paar is in 2020 dus 33 jaar samen.

Copyright © 2021 STORK

02-02-2021

Deel één van het hek staat! Afgelopen zaterdag trotseerde een groep harde werkers de ijzige kou om de hekken aan de slootkant op hun plaats te zetten. Binnenkort volgen ook de hoge hekken aan de achterkant van het terrein. Dan kan er geen kip meer in of uit, en dat is ook de bedoeling!

Hek aan slootkant langs ooievaarsstation
Strak langs de beschoeiing

 

Hek wordt over inham sloot geplaatst
Doorgetrokken tot aan de hokken

11-01-2021

Het ooievaarsdorp ondergaat een complete metamorfose! Vorige week is er met man en macht 75 kuub grond aangevoerd om het terrein op te hogen. 

De zwanen- en eendenhokken zijn voorzien van verse houtsnippers.

En misschien heeft u de nieuwe bewoners al gespot… Later daarover meer!

07-01-2021

Na de voorbereidende werkzaamheden is het nu tijd voor het grotere werk! Aannemer Michael van Dam heeft de bomen gesnoeid en voert bossen snoeihout af. Ook de buxus, waarvan weinig over was na massaal geknaag door buxusmotten, is vakkundig verwijderd. 

Shovel voert snoeihout af
Afvoeren van het snoeihout

De volgende stap is het demonteren van het oude hek (zie foto onder), waarna er een nieuw antraciet metalen hek voor komt.

Te vervangen houten hek rond het ooievaarsstation
Het oude hek

We houden u op de hoogte van de vorderingen! 

30-12-2020

Er wordt hard gewerkt op het ooievaarsstation! Terwijl de meeste ooievaars nog rondhuppen op een Spaanse vuilnisbelt, krijgt hun Zegveldse zomerverblijf een flinke opknapbeurt.

Heel Zegveld zakt, en daarmee ook het ooievaarsstation. Daarom komt er een nieuwe laag grond op het terrein. De duivenkooi is al uit elkaar gehaald om plaats te maken voor de ophoging. Meters en meters gaas liggen nu te wachten om in het voorjaar weer teruggezet te worden. De duiven hebben  tijdelijk onderdak gevonden in een volière in de kippenschuur.

Verder hebben de eenden en zwanen zoveel gepoept dat de dekplanken op de beschoeiingen weer aan vervanging toe zijn. Ten slotte komt er een nieuw antraciet, metalen hek in de plaats van het oude houten hek tussen het terrein en de boerderij aan de Molenweg. De kerstkilo’s zijn er binnen de kortste keren weer vanaf bij onze vrijwilligers!

Als de ooievaars straks in februari of maart terugkomen, staat hen weer een pico bello verblijf te wachten. We hopen u en jou dan ook weer te verwelkomen!

08-12-2020

De winnaar van de fotowedstrijd is bekend! De Woerdense Bram Huisman maakte dit voorjaar een prachtig portret van een romantisch ooievaarsstelletje. De prijs, een ooievaarsdorpmok vol lekkers, is persoonlijk bij hem langsgebracht.

Benieuwd naar de foto’s? Bekijk ze hieronder!

Ooievaars bouwen een nest
Nestje bouwen…

 

Parende ooievaars
…met liefde…

 

Ooievaars in de zon
…en nagenieten in het zonnetje!

25-11-2020

De vogelgriep waart weer rond in Nederland. Elk jaar nemen trekvogels griepvirussen mee en verspreiden deze via hun poep en stofdeeltjes in hun omgeving. Vorige maand bereikte ook de voor vogels dodelijke variant H5N8 ons land. In Kockengen werden twee knobbelzwanen dood aangetroffen, en in Hekendorp werd al een pluimveehouderij geruimd na een vogelgriepuitbraak.

Vanwege de uitbraak in Hekendorp mogen er in een straal van 10 kilometer geen dieren meer vervoerd worden. De grens van deze zone loopt dwars door Zegveld; u hebt de borden vast al zien staan.

Uit voorzorg gaat ook het ooievaarsdorp voorlopig dicht. Zo is de kans dat het vogelgriepvirus vanuit de polder het ooievaarsdorp binnen komt, kleiner. Vooral zwanen blijken namelijk vatbaar te zijn voor het H5N8 virus, en we willen graag voorkomen dat zij, en de andere watervogels en het pluimvee op het terrein besmet worden.

In de tussentijd knappen we het terrein op: de vogelvolière komt naar voren en wordt vernieuwd en het terrein wordt opgehoogd. Wij en de vogels hopen u in het voorjaar weer welkom te heten op een mooi opgeknapte plek!

Zelf de verspreiding van de vogelgriep in de gaten houden? Bekijk de kaart hier:

14-10-2020 door Vladlena Berezhnaia

De ooievaarstrek

Eindelijk kwam de herfst naar Nederland. Hoe minder zon je ziet, hoe minder ooievaars je ziet. Half augustus gingen onze vogels op weg naar warmere landen en we hopen dat ze een veilige reis hebben! Deze trekdrang alsmede de route zijn grotendeels aangeboren en ingegeven doordat er in de winterperiode voor de ooievaars weinig voedsel voorradig is.

Grote groepen ooievaars verzamelen zich tijdens augustus en soms september in ons land, om vervolgens gezamenlijk op trek te gaan. Daar zitten niet alleen Hollandse ooievaars bij, ook Duitse en Deense ooievaars zoeken hier in Nederland aansluiting in weilanden. Hier eten ze en rusten ze uit, om zo voldoende energie op te slaan voor hun lange tocht naar het zonnige zuiden. Tientallen tot wel honderden ooievaars verzamelen zich, om in elkaars gezelschap aan de lange reis te beginnen. Martijn Beukers legde één van deze zwermen vast:

De weg naar het Zuiden is niet gemakkelijk omdat het erg lang en vermoeiend is. Ooievaars zijn van nature thermiekvliegers; dat wil zeggen dat ze, net als zweefvliegtuigen, gebruik maken van de opstijgende warme lucht (thermiek). Grotendeels zwevend bereiken ze de Middellandse Zee. Wanneer ze de hele afstand van 4000-5000 kilometer naar Afrika vliegend zouden moeten afleggen, dan zou dat zoveel energie kosten, dat ze het niet zouden halen. Omdat boven water geen thermiek is, vormt het oversteken van grote wateroppervlaktes, zoals de Middellandse Zee, een groot probleem. Daarom maken de meeste ooievaars via de rots van Gibraltar (de westelijke trekroute) of de Bosporus (de oostelijke trekroute) de oversteek naar Afrika. Ze kiezen zo de route waarin de afstand over water zo klein mogelijk is.

Nog even oefenen voor een lange reis

Onze ooievaars volgen hierbij de westelijke trekroute welke via Frankrijk, Spanje uiteindelijk naar west Afrika loopt. Sinds enkele decennia overwintert een groot aantal ooievaars in Midden- en Zuid-Spanje. Hier vinden ze voedsel op de grote open vuilnisbelten en zolang er eten is beginnen ze niet aan de gevaarlijke overtocht naar Afrika.

De tocht naar het Zuiden, die in grote groepen wordt gemaakt, duurt acht tot vijftien weken. Als de weersomstandigheden gunstig zijn, kunnen de dieren 150-300 kilometer per dag afleggen. Ze kunnen 7 tot 8 uur vliegen per dag met een maximale afstand van 500 kilometer afleggen.

De vliegroutes van de ooievaars worden goed in de gaten gehouden. De meeste van de in Nederland geboren ooievaars krijgen een ring met een nummer om een poot. Dit nummer staat drie keer op de ring, zodat het van alle kanten afgelezen kan worden. Bij het vogeltrekstation en bij het ooievaarsproject worden deze nummers geregistreerd, samen met geboorteplaats en -datum. De Zegveldse ooievaarsjongen van dit jaar zijn niet geringd omdat het niet precies bekend is waar de ouders vandaan komen.

De laatste jaren wordt gebruik gemaakt van een online registratiesysteem, dat ‘Nestkaart Ooievaar’ heet. Ook de meldingen van mensen uit het buitenland die de ooievaar met dit nummer hebben gezien worden hieraan toegevoegd. Op deze manier weten we precies welke route een vogel neemt en waar de vogel broedt, hoe oud hij wordt en hoe lang hij erover doet om bijvoorbeeld in Afrika aan te komen. Zelf een kijkje nemen? Ga naar http://www.vogeltrekatlas.nl/soortzoek2.html?-0-Ooievaar-Totaal.

Maar zullen onze vogels terug komen op ons station? Er is een kans! De oude vogels keren het volgend jaar meestal naar hetzelfde nest en dezelfde partner terug. De jonge vogels keren pas na 2 jaar, als ze volwassen zijn, terug naar Europa. Waar ze terecht komen hangt af van hun partnerkeuze. Dankzij een goed Europees ringonderzoek wordt duidelijk dat “onze” jongen in heel Europa tot broeden komen. In de omgeving melden zich regelmatig ook buitenlandse wilde vogels die zich vermengen met “onze” vogels.

Waarschijnlijk zien sommigen van jullie nog ooievaars in de omgeving. Sommige oudere ooievaars overwinteren namelijk in ons land. Maar vooral in deze tijd van het jaar zijn de meeste vogels al weg. Het is een beetje triest om lege nesten op ons station te zien. Maar geen zorgen, we zullen de ooivaars in februari/maart alweer terug.

Vaarwel, ooievaars! Wij zullen thuis op jullie wachten.

Laten we ondertussen nog wat meer interessante vogels leren kennen die hier leven. De volgende keer stellen we je voor aan … een eend. Maar dan wel een heel ongewone en grote eend!

Elke maand vindt u/jij op deze plaats een prijsvraag, quiz of fotowedstrijd. Deze keer hebben wij een fotowedstrijd voor jullie!

Stuur ons uw/jouw laatste foto’s van de ooievaars! Laten we een galerij maken van de ooievaars om ze niet te vergeten. De beste foto krijgt een plaatsje op het station en voor de winnaar staat een echte ooievaarsdorpmok klaar! Perfect voor een warme chocolademelk of andere warme drank op een koude herfstdag! Stuur uw/jouw foto uiterlijk 28 november naar info@ooievaarszegveld.nl

Het antwoord van de rebus van vorige maand was: ‘Een andere naam voor de oud-Hollandse kuifeend is de koningseend’. Niels Beukers (10 jaar) won de Donald Duck pocket!

22-08-2020 door Daniël van Draanen

Een vreemde eend in de bijt

Welk dier is uw favoriet in het ooievaarsdorp? Misschien vallen de vogels die er rondscharrelen, vliegen of zwemmen u nauwelijks meer op, maar toch zijn het stuk voor stuk vogels uit verre oorden of met een bijzonder verhaal. Deze keer richten we het vizier op één van deze vreemde vogels: een vrolijk kwakende witte eend met een trotse pluim op zijn kop, oftewel: de oud-Hollandse kuifeend.

Foto: Daniël van Draanen

U heeft de uitdrukking ‘een vreemde eend in de bijt’ vast weleens gehoord. Het is een aanduiding voor een onbekende in een gezelschap of voor iemand die niet zo goed in de groep past. De uitdrukking is al meer dan een eeuw oud. Hoe men bij dat gezegde kwam? Een ‘bijt’ is een gat dat doelbewust door mensen in het ijs wordt gemaakt (dus geen wak), bijvoorbeeld om in te vissen. Als het hard vroor, was een bijt soms het enige stukje open water dat watervogels konden vinden. Er zaten dan veel verschillende dieren bij elkaar, zowel veel voorkomende watervogels zoals wilde eenden ganzen en meerkoeten, maar soms ook minder bekende exemplaren.

In het ooievaarsdorp zijn alle dieren min of meer exotisch, en de kans dat de oud-Hollandse kuifeend in een gat in het ijs terecht komt, is ook erg klein, maar toch mag het dier best een vreemde eend in de bijt genoemd worden. De oud-Hollandse kuifeend is één van de oudste Nederlandse pluimveerassen, maar van oorsprong komt ‘ie waarschijnlijk helemaal van het Indonesische eiland Bali. Het verhaal gaat dat Bali-eenden (die ook een kuif hebben) eeuwen geleden op een schip meekwamen naar Nederland  en dat ze daar met plaatselijke eenden werden gekruist. Zelfs de beroemde kunstschilder Jan Steen was onder de indruk; kijk maar eens op onderstaand schilderij!

Schilderij:’ Hoenderhof’ door Jan Steen

Net zoals de korte pootjes van een teckel, is de kuif van de oud-Hollandse kuifeend eigenlijk een afwijking. De bobbel met veren boven op zijn kop is het resultaat van een foutje in een gen. Als dit foutje eenmalig keer in het DNA voorkomt, hebben kuifeenden hier verder geen last van. Mensen vonden de kuif mooi en kwekers probeerden deze eigenschap dus in stand te houden. De oud-Hollandse kuifeend werd zelfs door ons koningshuis gehouden, bij paleis Het Loo. Misschien heeft hij daar zijn bijnamen ‘koningseend’, ‘krooneend’ of ‘keizerseend’ wel aan te danken! (Hoewel het ook zo zou kunnen dat hij zo werd genoemd om het majesteitelijke kuifje op zijn kop).

Het kuifje van de eend is niet alleen mooi, maar soms ook handig! In de 19e eeuw, toen men veel leefde van wat de omgeving te bieden had, maakte de opa van mede-oprichter van het ooievaarsdorp Jaap Wansinck hier handig gebruik van. Hij was jager en jaagde op eenden voor op de versmarkt in Amsterdam. Vanuit een hut op een eilandje in de Nieuwkoopse Plassen probeerde hij zijn buit te vangen. Rondom de hut zaten aan touwtjes oud-Hollandse kuifeenden die hij als lokeenden gebruikte. Als de lokeenden kwaakten, kwamen er meerdere wilde eenden op af, die hij dan met één schot kon raken (kruit en kogels waren duur!). De lokeenden wilde hij natuurlijk sparen, maar die kon hij goed onderscheiden door zijn markante kuifje. De oud-Hollandse kuifeend bleef zo mooi buiten schot.

Foto: Thomas van Dam (@natuurfotos_van_dam)

Tegenwoordig wordt de oud-Hollandse kuifeend vooral door hobbyisten of door kinderboerderijen gehouden. In het wild komt de eend nauwelijks voor, dus het is bijzonder dat hij bij het ooievaarsdorp wel te zien is! Misschien uw nieuwe favoriete dier bij het ooievaarsdorp…?

Elke maand vindt u/jij op deze plaats een prijsvraag, quiz of fotowedstrijd. Deze keer een rebus!

Los de rebus uiterlijk 26 september op en stuur het antwoord naar info@ooievaarszegveld.nl of schrijf de oplossing stop deze door de brievenbus bij Dorpsstraat 8. Onder de juiste inzenders verloten we een Donald Duck pocket! De Zegveldse Vladlena won vorige maand de prijsvraag met een aantal mooie ideeën voor het ooivaarsstation.

Volgende maand kunt u op deze plaats weer een nieuw verhaal lezen, rechtstreeks uit het ooievaarsdorp. Het thema volgende keer: ‘De ooievaarstrek’. Tot de volgende keer!

18-07-2020 door Daniël van Draanen

Te water en te lucht

Er is weer veel gebeurd in het ooievaarsdorp! Zoveel, dat we het geplande achtergrondverhaal over de ‘vreemde eend in de bijt’ nog even een maandje uitstellen. Allereerst hebben we iets te vieren: het zwarte zwanenkoppel bij de brug heeft kleintjes gekregen! Begin juli kropen vier lichtgrijze donsballetjes uit het ei. Inmiddels dobberen de kleine zwaantjes overdag vrolijk met hun ouders op het water, en ’s avonds kruipen ze warm onder moeders veren in het nest.

Foto: Thomas van Dam (@natuurfotos_van_dam)

De kersverse ouders hebben tijdens het broeden goed op hun eieren gepast. Wekenlang bewaakten de zwanen het nest met verve tegen mogelijke indringers. Eenden die te dicht in de buurt kwamen konden rekenen op een flinke knauw; zelfs schoenen van bezoekers waren het doelwit van de snavel van de vaderzwaan. Ook nu nog, zolang de zwaantjes nog klein en kwetsbaar zijn, blijft het ouderpaar op zijn hoede. Kwalijk kun je het de zwanen niet nemen; ze hebben alles over voor hun kroost. Voor de zekerheid heeft één van onze vrijwilligers daarom de brug aan de kant van de zwanen voorzien van fijn gaas. Dat geeft voor zowel mens als dier wat meer rust in deze kraamtijd.

Foto: Thomas van Dam (@natuurfotos_van_dam)

Misschien heeft u ook de bordjes al gezien: voer de zwaantjes géén brood! Vorig jaar redde het broedsel van de zwanen het niet, mogelijk doordat de kleine zwaantjes te veel brood binnen kregen. Veel brood eten kan bij zwanen voor gezondheidsproblemen zorgen, zoals het dichtslibben van hun aders. Voor de groei en gezondheid van de jonge zwaantjes is het belangrijk dat ze een gezond dieet volgen. Ook u kunt daar uw steentje aan bijdragen door de zwaantjes niet te voeren. U hoeft niet bang te zijn dat de zwanen tekort komen: vrijwilligers zorgen ervoor dat de dieren regelmatig een lekkere portie kroos, gras of zelfs een malse krop sla voorgeschoteld krijgen. Ook over het ondeugende zwaantje dat zich telkens door het hek wurmt, hoeft u zich geen zorgen te maken: hij blijft dicht in de buurt van zijn ouders en kruipt gewoon weer terug als zijn ouders hem vermanend terugroepen.

En dan van het water naar de lucht: de jonge ooievaars zijn inmiddels zo hard gegroeid dat de meeste hun eerste vlucht al hebben ondernomen! Kleintjes worden groot en zeker bij ooievaars gaat dat erg snel. Ze zijn al bijna net zo groot als hun ouders en zijn nauwelijks meer van hun ouders te onderscheiden. U kunt de jongen nog wel herkennen aan hun grijzige snavel. De eerste vliegpogingen van de ooievaarsjongen waren een nogal koddig gezicht: al slaand met hun vleugels hupten ze met grote sprongen op hun nest op en neer.

Foto’s: Thomas van Dam (@natuurfotos_van_dam)

Het slaan van de vleugels is een ware training voor de borstspieren (de sportschool is er niets bij!). Dat is ook wel nodig; aan het einde van de zomer moeten de jongen klaar zijn voor de verre reis naar het zuiden. De ouders bereiden hun jongen goed voor: ze gaan nu nog mee op jacht om de ‘kleintjes’ te leren hoe ze een eigen prooi kunnen vangen. Nu het luchtverkeer zo rustig is, zijn de rondzwevende jonge ooievaars u vast weleens opgevallen. Geniet nog maar even van de dieren voor ze weer vertrekken!

Elke maand vindt u op deze plaats een prijsvraag, quiz of fotowedstrijd. Deze keer een prijsvraag!

“Wat zou u aan het ooievaarsstation willen veranderen, zodat u nog meer plezier beleeft aan uw bezoek aan het ooievaarsstation?”

Stuur uw idee vóór 15 augustus naar info@ooievaarszegveld.nl. Het mooiste idee wint deze mooie ooievaarsknuffelsleutelhanger.

De juiste antwoorden van de quiz van vorige maand zijn: 1C, 2D, 3D. De Zegveldse Vladlena had de meeste juiste antwoorden en wint de cd!

Volgende maand kunt u op deze plaats weer een nieuw verhaal lezen, rechtstreeks uit het ooievaarsdorp. Het thema volgende keer: ‘Een vreemde eend in de bijt’. Tot dan!

18-06-2020 door Daniël van Draanen

Nieuwe buren

Het ooievaarsdorp in Zegveld is weer een aantal bewoners rijker! De bewoning van het station was al divers: aan de voet van de paalnesten van de ooievaars bevolkten al langer roodhalsganzen, kuifeenden, bergeenden en magelhaenganzen het terrein. In het hok bij de brug zwemmen de bekende zwarte zwanen heen en weer, en in de volière scharrelen de kippen lustig rond. Zoals u misschien wel weet, is deze variëteit mede te danken aan de Zegveldse konijnen & pluimveevereniging ‘Kleinveeteelt’: zij zijn nauw betrokken bij het beheer van het ooievaarsstation.

Op 19 april stopte er een auto voor het ooievaarsdorp. De deuren van de auto zwaaiden open en zes nieuwe bewoners werden naar buiten getild. Naast twee nieuwe zwarte zwanen arriveerden er twee koppels van een nieuwe diersoort in het ooievaarsdorp: een warm welkom voor de zwarthalszwanen!

Foto: Thomas van Dam (@natuurfotos_van_dam)

Tijd om wat nader kennis te maken met deze nieuwelingen. Goede kans dat u ze nog nooit eerder heeft gezien. Zwarthalszwanen komen namelijk oorspronkelijk uit Zuid-Amerika en in Nederland zijn ze alleen in gevangenschap te vinden. Hoe ze aan hun naam komen is niet moeilijk te raden: zowel hun kop als hun nek zijn prachtig diepzwart van kleur. Dankzij een klein streepje wit op de kop zijn de ogen goed te zien. Een rode knobbel siert de bovenkant van hun blauwgrijze snavel. Die komt goed van pas tijdens het broedseizoen: dan zwelt de knobbel op om de aandacht van het andere geslacht te trekken (en u snapt vast dat dit de kans op kleintjes groter maakt). Mannetjes en vrouwtjes zijn nauwelijks van elkaar te onderscheiden, behalve dan dat vrouwtjes kleiner en slanker zijn dan de mannetjes.

Foto: Thomas van Dam (@natuurfotos_van_dam)

Wat tongval betreft, klinken zwarthalszwanen duidelijk anders dan hun buren, de zwarte zwanen. Ze maken zachte, melodieuze fluittonen die op het geluid van een panfluit lijken. Mensen die in de buurt van het ooievaarsdorp wonen en het raam open hebben staan, kunnen dit vast beamen. Heeft u dit voorrecht niet, kom dan gerust een keer langs om het geluid met eigen oren te horen. En mocht u pech hebben met de spraakzaamheid van de zwanen, hebben we speciaal voor u een geluidsfragment:

Hopelijk voelen de twee nieuwe zwarthalszwanenkoppels zich snel thuis in het Zegveldse ooievaarsdorp. Voor het koppel in het hok vlakbij de brug is het nog even wennen met hun zwarte zwanenbuurman: die komt nog weleens met een dreigend naar achter gebogen nek en  imponerend vleugelgeklapper naar de afrastering gezwommen. Erg kwalijk kunnen ze hem dat niet nemen: de zwarte zwanen zijn namelijk in verwachting en het mannetje verdedigt zijn vrouwtje en de eieren met hand en tand (of beter: met vleugel en snavel). Het contact wordt vast beter als de zwaantjes straks geboren zijn. Zeker weten dat de zwarthalszwanen voorin de rij staan om de babyzwanen van dichtbij te bekijken!

Elke maand vindt u op deze plaats een prijsvraag, quiz of fotowedstrijd. Deze keer: een quiz! Stuur uw antwoorden vóór 18 juli naar info@ooievaarszegveld.nl of doe ze door de brievenbus bij Dorpsstraat 8. Onder de juiste inzendingen verloten we een cd van Tchaikovsky met daarop o.a. het Zwanenmeer (DECCA).

  1. Het koppel zwarthalszwanen vlakbij de brug bestaat uit:
    1. Een mannetje en een vrouwtje
    2. Twee mannetjes
    3. Twee vrouwtjes
  2. Hoeveel nekwervels hebben zwarthalszwanen?
    1. 11-12
    2. 13-16
    3. 17-23
    4. 24-25
    5. 26-29
  3. Wat is de Latijnse naam van de zwarthalszwaan?
    1. Cygnus atratus
    2. Cygnus aureus
    3. Cygnus buccinator
    4. Cygnus melancoryphus
    5. Cygnus olor

Volgende maand kunt u op deze plaats weer een nieuw verhaal lezen, rechtstreeks uit het ooievaarsdorp. Het thema volgende keer: ‘een vreemde eend in de bijt…’ Tot de volgende keer!

16-05-2020 door Daniël van Draanen

Beschuit met muisjes

Tijd voor beschuit met muisjes! Naast de Zegveldse gezinnen die deze maand zijn verblijd met de geboorte van een baby, hebben ook vijf ooievaarsstelletjes op de Dorpsstraat iets te vieren.

In maart was het paarseizoen nog in volle gang op het ooievaarsstation. Grote kans dat u het verleidelijke klepperen weleens heeft gehoord, en misschien was u zelfs getuige van het moment suprême… Dat heeft de ooievaarsstelletjes geen windeieren gelegd. Een maand later, in april, lagen de eerste eieren in het nest en toen het laatste vrouwtje uitgelegd was, stond de teller zelfs op 22 stuks.

De ooievaars hielden zich, net als veel andere vogels, dus niet aan het gezegde ‘In mei leggen alle vogels een ei’. Dat spreekwoord kan de prullenbak in. De laatste tijd is het al vroeg in het jaar warm en er is dan al genoeg te eten. Daardoor leggen vogels steeds vaker eieren in april, of zelfs al eind maart. Tijd voor een nieuw spreekwoord dus (ook voor in de biologieles op school). Heeft u een goed idee?

33 dagen lang lagen de eieren in een zacht bedje van gras dat door de ouders liefdevol in het nest was geschikt. Zowel vader- als moederooievaar hielden in die tijd de eieren warm, in shifts van zo’n 3 uur. Het resultaat mocht er wezen: eind april tikten de eerste kuikens met hun eitand de eierschaal kapot en kropen ze uit het ei. De andere kuikens kwamen al snel daarna. In onderstaand filmpje ziet u zo’n donzige kuikenschare.

Komt gerust eens kijken bij deze kleine nieuwe dorpsbewoners! Op het picknickbankje vindt u nog wat extra foto’s op een A4 ‘geboortekaartje’. U kunt zien hoe de kuikens de eerste hapjes van hun ouders krijgen; misschien wel een muisje zonder beschuit… Veel eten is belangrijk, want aan het einde van de zomer moeten ze alweer sterk genoeg zijn voor een lang reis naar Spanje (of nog verder) om daar te overwinteren. De ouders volgen zo’n maand later, hoewel de oudste generatie lekker thuis blijft in Zegveld.

Begin juli kunt u de eerste jonge ooievaars waarschijnlijk al zien rondvliegen, dan zijn hun slagpennen en spieren sterk genoeg. De jongen zijn te herkennen de snavel die nog niet oranje is, maar nog een beetje grijzig. Wie weet tot ziens!

Elke maand vindt u op deze plaats een prijsvraag, quiz of fotowedstrijd. Deze keer: zet de ooievaarsjongen op de foto! Stuur uw mooiste foto vóór 13 juni naar info@ooievaarszegveld.nl; de mooiste foto plaatsen we op onze website met uw of jouw naam erbij.

Volgende maand kunt u op deze plaats weer een nieuw verhaal lezen, rechtstreeks uit het ooievaarsdorp. Om al een tipje van de sluier op te lichten: het thema is ‘Nieuwe bewoners’… Tot de volgende keer!

21-06-2018 door Martijn Beukers

Aantal eieren en jongen
Op 29 april hebben we de eieren geteld op de 10 nesten op en naast het Ooievaarsbuitenstation. We hebben 40 eieren geteld en ook hebben we gezien dat de eerste jongen zijn geboren.
Van de 40 eieren zijn er uiteindelijk 18 jongen groot geworden.
Op 21 juni zijn de jongen voorzien van een ring.

Nest 10 met de eerste jongen.